Çalışma Saatleri: (hafta içi) - 10:00 - 18:00 0545 328 20 25

Sperm Dondurma (Saklama) İşlemi

Prof. Dr. Süleyman Akarsu
Özet: Sperm dondurma (kriyoprezervasyon), üreme yeteneğini kaybetme riski taşıyan erkekler için gelecekte baba olma şansını koruyan hayati bir işlemdir. Özellikle kanser tedavisi öncesi, azospermi ameliyatları sırasında veya vazektomi öncesinde uygulanan bu yöntemle, spermler -196 derecede yıllarca güvenle saklanabilir.

Erkek üreme sağlığında zaman zaman beklenmedik riskler veya tıbbi zorunluluklar ortaya çıkabilir. Kanser teşhisi, kemoterapi, zorlu ameliyatlar veya sadece baba olma planlarını erteleme isteği... Sebebi ne olursa olsun, sperm dondurma (sperm banking) işlemi, erkeğin genetik mirasını ve baba olma hayalini güvence altına alan en etkili "biyolojik sigorta" yöntemidir.

Sperm Dondurma Nedir?

Sperm dondurma, erkekten alınan meni örneğinin (ejakülat) veya cerrahi yolla (TESE) elde edilen sperm hücrelerinin, özel koruyucu sıvılarla işlemden geçirilip -196°C sıvı nitrojen tanklarında dondurularak saklanması işlemidir. Bu işlem sayesinde spermler, biyolojik aktiviteleri durdurularak bozulmadan yıllarca, hatta on yıllarca saklanabilir.

Kimler Sperm Dondurmalı?

Bu işlem herkes için değil, ancak belirli risk grupları için "olmazsa olmaz" niteliğindedir:

  • Kanser Hastaları: Kemoterapi ve radyoterapi, hızlı bölünen hücreleri hedefler. Sperm hücreleri de hızlı bölündüğü için bu tedavilerden ciddi zarar görür ve kalıcı kısırlık oluşabilir. Tedaviye başlamadan önce mutlaka sperm dondurulmalıdır.
  • Azospermi Hastaları: Mikro TESE ameliyatı ile sperm bulunduğunda, o an kullanılmayacaksa veya gelecekteki olası tüp bebek denemeleri için yedeklemek amacıyla dondurulur. Böylece hasta tekrar tekrar ameliyat olmak zorunda kalmaz.
  • Vazektomi Öncesi: Kısırlaştırma operasyonu (vazektomi) düşünen erkekler, ileride fikir değiştirme ihtimaline karşı "yedek plan" olarak sperm dondurabilirler.
  • Riskli Meslek Grupları: Yüksek radyasyon, ağır metal veya toksik kimyasallara maruz kalan mesleklerde çalışanlar.
  • İleri Yaş veya Erteleme: Baba olmayı çok ileri yaşlara erteleyen erkekler, sperm kalitesinin yaşla birlikte düşmesini önlemek için genç yaşta sperm dondurabilirler.

Süreç Nasıl İşler?

  1. Bulaşıcı Hastalık Testleri: İşlem öncesi HIV, Hepatit B/C ve Sifiliz testleri zorunludur. (Güvenlik prosedürü).
  2. Cinsel Perhiz: İdeal olarak 3-5 günlük cinsel perhiz sonrası örnek verilmesi önerilir.
  3. Örnek Verme: Klinik ortamında, özel odalarda mastürbasyon yoluyla meni örneği verilir.
  4. Analiz ve Dondurma: Laboratuvarda sperm sayısı ve hareketliliği analiz edilir. Ardından "kriyoprotektan" maddelerle karıştırılarak kademeli olarak dondurulur.
  5. Saklama: Dondurulan örnekler şifreli ve barkodlu tanklarda saklanır.

Yasal Saklama Süresi Ne Kadar?

Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı Üremeye Yardımcı Tedavi Yönetmeliği'ne göre:

  • Sperm örnekleri yasal olarak 5 yıl süreyle saklanabilir.
  • 5 yılın sonunda, kişi saklamaya devam etmek isterse, Bakanlığa gerekçeli dilekçe vererek ve rızasını yenileyerek süreyi uzatabilir.

Not: Saklanan örneklerin imhası ancak kişinin resmi başvurusu, vefatı veya sürenin dolup yenilenmemesi durumunda, Sağlık Müdürlüğü yetkilileri gözetiminde yapılır.

Sperm Dondurma Fiyatları 2026

Sperm dondurma işlemi iki kalemden oluşur: Dondurma İşlemi Ücreti (tek seferlik) ve Yıllık Saklama Ücreti (kira bedeli gibi her yıl ödenir). Fiyatlar merkezin donanımına ve sunulan hizmetin kalitesine göre değişmekle birlikte, 2026 yılı Ankara ve Türkiye geneli fiyatları için kliniğimizle iletişime geçebilirsiniz.


Sıkça Sorulan Sorular

Dondurulmuş sperm ile bebek sağlıklı olur mu?

Evet. Dondurulmuş-çözülmüş spermlerle elde edilen gebeliklerde, taze spermle elde edilen gebeliklere göre anomali riskinde bir artış saptanmamıştır. Dünyada bu yöntemle doğmuş milyonlarca sağlıklı çocuk bulunmaktadır.

Dondurma işlemi spermi bozar mı?

Modern "vitrifikasyon" ve hızlı dondurma teknikleri sayesinde spermlerin canlılık oranı çözüldükten sonra %80-90 oranında korunur. Sperm hücresi yapısı gereği dondurmaya karşı oldukça dayanıklıdır.

Prof. Dr. Süleyman Akarsu

Prof. Dr. Süleyman Akarsu

Tüp Bebek ve Kadın Hastalıkları Uzmanı

Randevu Al