Didrogesteron (ticari adı Duphaston), vücuttaki progesterona benzeyen sentetik bir hormondur ve rahim iç tabakasını destekler. Hamilelikte düşük tehdidi veya tekrarlayan düşükte, tüp bebekte ise embriyonun tutunmasını destekleyen luteal faz desteği olarak hekim önerisiyle kullanılır. Süre endikasyona göre değişir; tüp bebekte genellikle gebeliğin yaklaşık 8-12. haftasına kadar sürer.
Etken madde
Didrogesteron: sentetik progestojen
Süre
Endikasyona göre günlerden haftalara
Hekim kontrolü
Doz ve süre kişiye özeldir
Duphaston adını birçok kadın; geciken adet, lekelenme, düşük tehdidi veya tüp bebek tedavisi sırasında duyar. Aranan çoğu soru aynıdır: ilaç tam olarak ne işe yarar, hamilelikte güvenli midir, ne kadar süre kullanılır? Bu rehberde etken maddesi didrogesteron olan Duphaston'u, kullanım alanlarını, süreleri ve dikkat edilecek noktaları kısa ve net yanıtlarla ele alıyoruz. Tüp bebek sürecindeki diğer ilaçların genel çerçevesi için tüp bebekte kullanılan ilaçlar yazımıza da bakabilirsiniz.
İçindekiler
- Didrogesteron (Duphaston) nedir?
- Didrogesteron ne işe yarar?
- Hamilelikte didrogesteron neden kullanılır?
- Tüp bebekte didrogesteron neden kullanılır?
- Didrogesteron ne kadar süre kullanılır?
- Duphaston nasıl kullanılır?
- Didrogesteronun yan etkileri nelerdir?
- Kimler didrogesteron kullanmamalı?
- Duphaston kullanırken hamile kalınır mı, testi etkiler mi?
- Didrogesteron ile vajinal progesteron arasındaki fark nedir?
- Ne zaman hekime başvurulmalı?
- Sık sorulan sorular
Didrogesteron (Duphaston) Nedir?
Didrogesteron, doğal progesteron hormonuna yapı olarak çok benzeyen sentetik bir progestojendir; ticari adı Duphaston olan tabletin etken maddesidir. Rahim iç tabakasına progesteron benzeri etki gösterir, ancak östrojenik, androjenik veya kortikoid etkisi belirgin değildir.
- Grup: Progestojen (progesteron benzeri hormon); retroprogesteron türevidir.
- Form: Ağızdan alınan film kaplı tablet.
- Özellik: Genellikle yumurtlamayı baskılamaz; doğum kontrol hapı değildir.
- Reçete: Hekim değerlendirmesiyle kullanılan bir ilaçtır; kullanım amacı ve süresi kişiye göre değişir.

Didrogesteron Ne İşe Yarar?
Didrogesteron, progesteron eksikliğine bağlı sorunlarda rahim iç tabakasını (endometrium) desteklemek ve düzenlemek için kullanılır. Hekim kontrolünde başlıca şu durumlarda tercih edilir:
- Düzensiz adet ve anovülasyona bağlı anormal rahim kanaması
- Adet gecikmesinde yoksunluk kanamasını başlatmak
- Endometriozis ve adet ağrısı (dismenore)
- Adet öncesi sendrom belirtileri
- Menopoz hormon tedavisinde östrojenle birlikte rahim iç tabakasının korunması
- Luteal faz yetersizliği, düşük tehdidi ve tekrarlayan düşük
- Tüp bebekte luteal faz desteği
Düzensiz adet nedenleri arasında PCOS sık görülür; bu durumda ilaç yalnızca belirtiyi düzenler, altta yatan nedenin tedavisi ayrıca planlanır. Menopoz dönemindeki kullanım için eş değer hormon tedavisi yazımıza bakılabilir.
Hamilelikte Didrogesteron Neden Kullanılır?
Gebelikte didrogesteron, progesteron yetersizliği düşünüldüğünde veya düşük tehdidi ile tekrarlayan düşük öyküsünde, rahim iç tabakasını ve gebeliği desteklemek amacıyla hekim önerisiyle kullanılır. Progesteron, gebeliğin ilk haftalarında rahmin sakin kalmasına ve endometriumun korunmasına yardım eden temel hormondur.
Bu kullanımın bilimsel kanıtı her senaryoda aynı değildir. Bazı çalışmalar, özellikle kanaması olan ve daha önce düşük yapmış kadınlarda progestojen desteğinin yararlı olabileceğini göstermiştir; ancak her lekelenme veya kanamada ilaç başlamak doğru değildir. Kanamanın nedeni ultrason ve gerekirse kan testiyle (beta-hCG, progesteron) değerlendirilir. Gebeliğin yaşayabilirliğini anlamak için ilk trimester gebelik takibi ve boş gebelik rehberleri de yardımcı olur.
Gebelikte lekelenme veya kanama varsa ilacı kendi başınıza başlamayın. Kanamanın nedeni (düşük tehdidi, boş gebelik, dış gebelik gibi) ayırt edilmeden kullanılan hormon, altta yatan sorunu düzeltmez; tanıyı geciktirebilir.
Tüp Bebekte Didrogesteron Neden Kullanılır?
Tüp bebekte yumurta toplama sonrası vücudun doğal progesteron üretimi yetersiz kalabilir; didrogesteron bu eksikliği tamamlayan luteal faz desteği olarak verilir. Amaç, rahim iç tabakasının embriyonun tutunması ve erken gebeliğin sürmesi için uygun olmasını sağlamaktır.
Uyarılmış sikluslarda yumurtlama tetiklenip yumurtalıklar boşaltıldığında sarı cisim işlevi bozulabilir. Bu nedenle çatlatma iğnesi ve yumurta toplamanın ardından progesteron desteği standart tedavinin parçasıdır. Didrogesteron, ağızdan kullanım kolaylığı nedeniyle bazı merkezlerde vajinal progesteronun yerine veya yanında seçilir; geniş bir çalışma programında (LOTUS) vajinal progesterona kıyasla benzer gebelik sonuçları bildirilmiştir. Ayrıca dondurulmuş embriyo transferi sikluslarında, özellikle hormonla hazırlanan döngülerde rahim iç tabakasını desteklemek için progesteron grubu ilaçlar kullanılır.

Tüm destek ilaçlarının amacı ve zamanlaması için tüp bebekte kullanılan ilaçlar yazısı, kişiye özel planlamanın nedenleri için ise ilk denemede başarı şansı yazısı faydalı bir çerçeve sunar. Bu planı Ankara tüp bebek tedavisi sürecinde sizi izleyen hekiminiz belirler.
Didrogesteron Ne Kadar Süre Kullanılır?
Kullanım süresi endikasyona göre değişir: adet düzenlemede genellikle 10 günlük kısa kürler, tüp bebekte ve gebelik desteğinde ise haftalar süren kullanım söz konusudur. Aşağıdaki tablo genel çerçeveyi gösterir; kesin doz ve süre her zaman hekim tarafından belirlenir.
| Kullanım amacı | Tipik süre (genel çerçeve) |
|---|---|
| Adet geciktirme / yoksunluk kanaması başlatma | Genellikle kısa bir kür (yaklaşık 10 gün); bırakıldıktan günler sonra kanama beklenir |
| Düzensiz adet, anovülatuvar kanama | Siklusun ikinci yarısında kür şeklinde, birkaç siklus boyunca |
| Endometriozis, adet ağrısı | Hekimin belirlediği plana göre uzun süreli veya döngüsel |
| Tüp bebekte luteal destek | Yumurta toplama veya transfer sonrasından başlar; gebelik olursa genellikle 8-12. haftaya kadar sürer |
| Düşük tehdidi / tekrarlayan düşük | Kanama ve belirtiler düzelene dek; sonrasında hekimin belirlediği haftaya kadar |
Gebelik testi negatif çıkarsa tüp bebekte ilaç genellikle kesilir ve adet kanaması beklenir; pozitif ise beta-hCG testi sonuçlarına ve ultrason bulgularına göre süre planlanır. İlacı kendi kararınızla erken bırakmak ya da uzatmak yerine hekimle takvimi netleştirin.
Duphaston Nasıl Kullanılır?
Duphaston ağızdan, bol su ile ve hekimin yazdığı doz ve saatlerde alınır. Yemekle ilişkisi genellikle önemli değildir; önemli olan düzenli aralıklarla ve aksatmadan kullanmaktır.
- Dozu hekim belirler: Günde birkaç kez 10 mg tablet şeklinde planlanabilir; doz endikasyona göre farklıdır.
- Aynı saatlerde alın: Günlük dozlar eşit aralıklarla bölünürse kan düzeyi daha dengeli kalır.
- Doz atlarsanız: Fark ettiğinizde alın; bir sonraki doza yakınsa iki dozu birden almayın.
- Kusma olursa: Dozdan kısa süre sonra kusma olduysa hekiminize veya kliniğe danışın.
- Süreyi koruyun: Gebelik veya tüp bebek desteğinde ilacı hekime sormadan kesmeyin.
Başka ilaç ya da takviye kullanıyorsanız mutlaka bildirin; bu konuda ilaç listesini paylaşma alışkanlığı için tüp bebekte grip ve soğuk algınlığı yazısındaki yaklaşım da yol göstericidir. Ruh sağlığı için ilaç kullananlar tüp bebekte antidepresan kullanımı yazısına göz atabilir. Gebelikte güvenli ilaç ve destek seçimi ilkesi benzerdir; örnek olarak hamilelikte zayıflama iğnelerinin kullanımı ve gebelikte yapılması gereken aşılar yazıları, hamilelikte hangi uygulamaların hekim onayıyla yapılması gerektiğini anlatır.

Didrogesteronun Yan Etkileri Nelerdir?
Didrogesteron genellikle iyi tolere edilir; en sık görülen yan etkiler baş ağrısı, bulantı, meme hassasiyeti, halsizlik ve ara kanama veya lekelenmedir. Ciddi yan etkiler nadirdir.
- Sık: Baş ağrısı, baş dönmesi, bulantı, meme hassasiyeti, adet düzeninde değişiklik
- Daha az sık: Karında şişkinlik, ruh hali değişimi, uyku hali, cilt döküntüsü, kaşıntı
- Nadir ama önemli: Sarılık, koyu idrar, karaciğer enzim yüksekliği, yüz ve dilde şişme gibi alerjik belirtiler
Tüp bebek ilaçlarının genel yan etkileri bir arada ortaya çıkabileceği için belirtileri hangi ilaçla ilişkili olduğunu ayırt etmeden kendiniz değerlendirmeyin; kliniğe bildirin.
Kimler Didrogesteron Kullanmamalı?
Etken maddeye veya tablet içeriğine alerjisi olanlar, ciddi karaciğer hastalığı olanlar ve nedeni bilinmeyen vajinal kanaması bulunanlar didrogesteron kullanmamalıdır. Hormona bağımlı tümör şüphesi ya da öyküsü olan kişilerde de kullanım önerilmez.
- Daha önce progestojenlere alerjik reaksiyon geçirenler
- Aktif karaciğer hastalığı veya karaciğer tümörü olanlar
- Nedeni araştırılmamış vajinal kanaması olanlar
- Progestojene duyarlı kanser öyküsü olanlar
- Önceki gebelikte şiddetli kaşıntı (gebelik kolestazı) veya herpes gestationis öyküsü olanlar hekimine bildirmelidir
Kullandığınız tüm ilaçların, vitamin ve bitkisel ürünlerin listesini hekiminize götürün. Karaciğer veya safra sorunu öykünüz varsa mutlaka belirtin.
Duphaston Kullanırken Hamile Kalınır mı, Gebelik Testini Etkiler mi?
Duphaston kullanırken hamile kalınabilir; ilaç genellikle yumurtlamayı baskılamaz ve doğum kontrol yöntemi değildir. Gebelik testi (idrar veya kan beta-hCG) didrogesteron nedeniyle yanlış pozitif ya da yanlış negatif vermez.
Bununla birlikte ilaç adet kanamasını geciktirebilir veya yoksunluk kanamasını tetikleyebilir. Bu nedenle adet gecikmesi tek başına gebelik göstergesi sayılmamalı, test mutlaka yapılmalıdır. Tüp bebek sonrası testin zamanlaması için beta-hCG testi rehberine bakabilirsiniz.
Didrogesteron ile Vajinal Progesteron Arasındaki Fark Nedir?
Her ikisi de progesteron etkisi sağlar; didrogesteron ağızdan alınan sentetik bir tablettir, vajinal progesteron ise doğal (mikronize) progesteronu jel, kapsül veya tablet olarak rahme lokal ulaştırır. Seçim tolerans, kolaylık ve merkez protokolüne göre yapılır.
| Özellik | Didrogesteron (Duphaston) | Vajinal progesteron |
|---|---|---|
| Uygulama yolu | Ağızdan tablet | Vajinal jel, kapsül veya tablet |
| Yapı | Sentetik progestojen | Doğal (mikronize) progesteron |
| Kullanım kolaylığı | Yüksek; akıntı ve lokal rahatsızlık beklenmez | Akıntı, kaşıntı veya lokal irritasyon olabilir |
| Tüp bebekte yeri | Alternatif veya ek destek | Yaygın standart luteal destek |
| Hamilelikte kullanım | Hekim kararıyla | Hekim kararıyla |
İki yöntemin birlikte kullanılması da bazı protokollerde mümkündür; bunun gerekliliği tedavi planına göre değerlendirilir.
Ne Zaman Hekime Başvurulmalı?
Şiddetli karın ağrısı, çok fazla vajinal kanama, sarılık, şiddetli kaşıntı, yüz veya dilde şişme ya da nefes darlığı olursa gecikmeden hekime veya acil servise başvurulmalıdır. Hafif belirtiler için bile ilaç kullanırken yeni gelişen her şikayeti bildirmek en güvenli yoldur.
- Gebelikte artan ya da pıhtılı kanama
- Tek taraflı ve şiddetli kasık ağrısı
- Gözlerde veya ciltte sararma, koyu idrar
- Cilt döküntüsü, yaygın kaşıntı
- Doz atlanması veya ilacın kusulması durumunda ne yapılacağına dair kararsızlık
Süreç hakkında bireysel değerlendirme için Prof. Dr. Süleyman Akarsu ile iletişime geçebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Bu makale genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi yerine geçmez. İlaç kullanımına, dozuna ve süresine hekiminiz karar verir. Kaynaklar: ESHRE ve ASRM luteal faz desteği ve erken gebelik kaybı rehberleri, didrogesteron ürün bilgileri ve LOTUS çalışma programı literatürü. Son güncelleme: Ekim 2026.
İlaç planınız için değerlendirme
Tedavi sürecinizdeki ilaçları, dozları ve süreleri birlikte değerlendirmek için iletişim sayfasını kullanabilirsiniz.


